فلسفه صله رحم چیست/ رحم کیست و صله یعنی چه؟

خانواده - صله رحم

بسم الله الرحمن الرحیم - قال رسولُ اللÙ‘ÙŽهِ صلÙ‰ الله علیه و آله: «صِلُوا ارÙ’حامÙŽکُمÙ’ وÙŽ لÙŽوÙ’ بِالسÙ‘ÙŽلامِ».

حضرت رسول اکرم صلÙ‰ الله علیه و آله فرمودند: «صله ارحام خود کنید حتÙ‰ اینکه سلام کردن باشد».

در آیات و روایات، تØ£کید فراوانÙ‰ درباره صله رÙŽحِم شده است. خداوند مÙ‰‌‏فرماید: «وÙŽیÙŽقÙ’طÙŽعُونÙŽ مÙŽآ Ø£ÙŽمÙŽرÙŽ اللÙ‘ÙŽهُ بِهِ Ø£ÙŽنÙ’ یُوصÙŽلÙŽ وÙŽیُفÙ’سِدُونÙŽ فِى الْأَرÙ’ضِ أُوÙ’لئِکÙŽ هُمُ الÙ’خÙŽاسِرُونÙŽ» و کسانÙ‰ که پیوندهایÙ‰ را که خدا دستور داده برقرار سازند، قطع نموده، و در روÙ‰ زمین فساد مÙ‰‌‏کنند، اینها زیانکارانند.

رحم چه کسانی هستند؟ صله یعنی چه؟

مصداق صله رحم چیست؟ رحم کیانند؟ صله چیست؟ و فلسفه‌‌‏اش کدام است؟ بیشتر مردم صله رحم را مستحب مÙ‰‌‌‏دانند و حال آنکه صله رحم یکÙ‰ از واجبات و قطع رحم یکÙ‰ از گناهان کبیره است.

ظاهر رحم که در روایات آمده، تمام ارحام را شامل مÙ‰‌‏‌شود و دلیلÙ‰ نداریم که فقط طبقه اوÙ‘ل ارث، داخل ارحام باشد و طبقات دیگر داخل نباشد، منتها چگونگÙ‰‏ صله مختلف است یعنÙ‰ صله‏‌اÙ‰ که درباره درجه اوÙ‘ل مثل پدر، مادر و فرزند است، غیر از آن صله‏‌‌اÙ‰ است که درباره وابستگان درجه دوم است.

صله چیست؟ صله یک معناÙ‰ عرفÙ‰ دارد که داشتن نوعÙ‰ رابطه است که این رابطه مختلف است، گاهÙ‰ رابطه به این است که زندگÙ‰ پدر و مادرÙ‰ را که در مضیقه هستند تØ£مین کند، (وجوب نفقه مصداق صله رحم است) و گاهÙ‰ وجوب نفقه نیست، بلکه خبر داشتن از بیماران آنها و کمک کردن به گرفتاری‌‌ها و مشکلات آنها در حد توان، مصداق صله است، و گاهÙ‰ با یک سلام، صله رحم صورت مÙ‰‌‌‌‏گیرد، به عبارت دیگر طورÙ‰ باشد که او را بیگانه ندانند.

فلسفه صله رحم چیست؟

اسلام روÙ‰ مسØ£له وحدت و انسجام خیلÙ‰ ‏سرمایه‌‏‌گذارÙ‰ مÙ‰‌‌‏کند به همین جهت وحدت را چند مرحله‌‏اÙ‰ کرده است، مرحله اوÙ‘ل وحدت در خانواده و مرحله دوم وحدت در بین فامیل‌ها و مرحله بعد وحدت در کل مؤمنان و جامعه اسلامÙ‰ است. چرا که همیشه براÙ‰ اصلاح، تقویت و پیشرفت جامعه، وحدت، از ضروریÙ‘ات استØ› و با پیشرفت و تقویت تمام واحدهاÙ‰ کوچک، اجتماع عظیم، خود به خود اصلاح خواهد شد. وحدت هزینه زیادÙ‰ لازم دارد، در صورتÙ‰ که تفرقه با یک سوØ¡ ظن حاصل مÙ‰‌‏شود.

اهمÙ‘یت صله رحم تا حدّى است که پیامبر اکرم صلÙ‰ الله علیه و آله مÙ‰‌‏فرماید: «صِلَةُ الرÙ‘ÙŽحِمِ تÙŽعÙ’مُرُ الدِّیارÙŽ وÙŽ تÙŽزِیدُ فÙ‰ الØ£عمارِ و Ø¥ن کانÙŽ Ø£هÙ’لُها غÙŽیÙ’رÙŽ Ø£خیارٍ»

پیوند با خویشاوندان شهرها را آباد مÙ‰‌‏سازد، و بر عمرها مÙ‰‏‌افزاید، هر چند انجام دهندگان آن از نیکان نباشند.

و نیز امام صادق علیه‌السلام مÙ‰‏‌فرماید: «صِلÙ’ رÙŽحِمÙŽکÙŽ وÙŽلو بِشÙŽرÙ’بَةٍ مِن ماءٍ، و Ø£فÙ’ضÙŽلُ ما یُوصÙŽلُ بِهِ الرÙ‘ÙŽحِمُ کÙŽفُّ الØ£ذÙ‰‏ عنها»

پیوند خویشاوندÙ‰ خویش را حتّى با جرعه‏‌اÙ‰ از آب محکم کن و بهترین راه براÙ‰ خدمت به آنان این است که (لااقل) از تو آزار و مزاحمتÙ‰ نبینند.

رسول اکرم صلÙ‰ الله علیه و آله مÙ‰‌‏فرماید: «ثÙŽلاثÙŽØ©ÙŒ لا یÙŽدÙ’خُلونÙŽ الجÙŽنّةَ: مُدÙ’مِنُ خÙŽمÙ’رٍ وÙŽ مُدÙ’مِنُ سِحÙ’رٍ وÙŽقاطِعُ رÙŽحِمٍ»

سه گروه هستند که هرگز داخل بهشت نمÙ‰‌‏شوند، شراب خواران، ساحران و قطع‌‏کنندگان رحم.

از پیامبر اکرم صلÙ‰ الله علیه و آله پرسیدند: «Ø¥نÙ‘ رÙŽجُلÙ‹ا من خثعم سØ£ل رسول اللÙ‘ÙŽه صلÙ‰ الله علیه و آله: Ø£یÙ‘ الØ£عمالِ Ø£بÙ’غÙŽضُ Ø¥لÙŽÙ‰ اللÙ‘ÙŽهِ؟ فقال: الشِّرÙ’کُ بِاللÙ‘ÙŽه. قال: ثمÙ‘ ماذا؟ قال: قÙŽطِیعَةُ الرÙ‘ÙŽحِمِ»

زشت‏‌‌ترین عمل در پیشگاه خداوند کدام است؟ فرمود: شرک به خدا. پرسیدند: بعد از آن؟ فرمود: قطع رحم.

امام صادق علیه‌السلام مÙ‰‏‌فرماید: «صِلَةُ الرÙ‘ÙŽحِمِ تُهÙŽوِّنُ الحِسابÙŽ یومÙŽ القِیامَةِ وÙŽ هÙ‰ÙŽ مÙŽنÙ’سÙŽØ£ÙŽØ©ÙŒ فÙ‰ العُمُرِ و تÙŽقِىِ مÙŽصارِعÙŽ السÙ‘وءِ»

صله رحم حساب روز قیامت را آسان و عمر را طولانÙ‰‏ مÙ‰‌‏کند، و از مرگ ناگوار جلوگیرÙ‰ مÙ‰‌‏کند.

منبع : فارس