سیزده مانع افزایش روزی

عوامل نابودی برکت ‌ها

۱Ù« فساد نیÙ‘ت

امام علی علیه السلام می فرماید: «عِنÙ’دÙŽ فِسÙŽادِ النِّیÙ‘ÙŽهِ تÙŽرÙ’تÙŽفِعُ الÙ’بِرÙ’کÙŽهِ»Ø› ۱ هرگاه نیÙ‘ت فاسد باشد، برکت برداشته می‌شود.

حضرت امام صادق علیه السلام نیز می ‌فرماید: «Ø¥ÙنÙ‘ÙŽ الÙ’مُؤْمِنÙŽ لÙŽیÙŽنÙ’وِی الذÙ‘ÙŽنÙ’بÙŽ فÙŽیُحÙ’رÙŽمُ رِزÙ’قÙŽهُ»Ø› ۲ همانا مؤمن، نیÙ‘ت گناه می‌کند، در نتیجه از روزی ‌اش محروم می‌شود.

۲Ù« گناه و کارهای بد

پیامبر خدا صلی الله علیه و آله می فرماید: «Ø£ÙŽرÙ’بÙŽعÙŽهÙŒ لÙŽا تÙŽدÙ’خُلُ بÙŽیÙ’تاÙ‹ وÙŽاحِدÙŽهÙŒ مِنÙ’هُنÙ‘ÙŽ إِلÙ‘ÙŽا خÙŽرِبÙŽ وÙŽ لÙŽمÙ’ یُعÙ’مÙŽرÙ’ بِالÙ’بÙŽرÙŽکÙŽهِ الÙ’خِیÙŽانÙŽهُ وÙŽ السÙ‘ÙŽرِقÙŽهُ وÙŽ شُرÙ’بُ الÙ’خÙŽمÙ’رِ وÙŽ الزِّنÙŽا»Ø› ۳ چهار چیزند که یکی از آنها وارد هیچ خانه‌ای نمی‌ شودØ› مگر آنکه آن خانه خراب می‌شود و هرگز با برکت و آباد نمی‌ شود: خیانت، دزدی، شراب ‌خواری و زنا.

حضرت علی علیه السلام می فرماید: «الÙ’بÙŽغÙ’یُ یُزِیلُ النِعÙŽم»Ø› ۴ ستم،‌ نعمت ‌ها را نابود می‌سازد.

همچنین آن حضرت فرمودند: «مُدÙŽاوÙŽمÙŽهُ الÙ’مÙŽعÙŽاصِی تÙŽقÙ’طÙŽعُ الرِّزÙ’ق»Ø› ۵ تداوم گناه، رزق را قطع می‌کند.

آن حضرت در جای دیگر نیز فرمود: «از گناهان بپرهیزید که وقتی شخصی گناه می‌کند، روزی ‌اش حبس می‌شود.» ۶

۳Ù« ترک امر به ‌معروف و نهی از منکر

پیامبر خدا صلی الله علیه و آله فرمودند: «لÙŽا یÙŽزÙŽالُ النÙ‘ÙŽاسُ بِخÙŽیÙ’رٍ مÙŽا Ø£ÙŽمÙŽرُوا بِالÙ’مÙŽعÙ’رُوفِ وÙŽ نÙŽهÙŽوÙ’ا عÙŽنِ الÙ’مُنÙ’کÙŽرِ وÙŽ تÙŽعÙŽاوÙŽنُوا عÙŽلÙŽی الÙ’بِرِّ فَإِذÙŽا لÙŽمÙ’ یÙŽفÙ’عÙŽلُوا ذÙŽلِکÙŽ نُزِعÙŽتÙ’ مِنÙ’هُمُ الÙ’بÙŽرÙŽکÙŽاتُ وÙŽ سُلِّطÙŽ بÙŽعÙ’ضُهُمÙ’ عÙŽلÙŽی بÙŽعÙ’ضٍ وÙŽ لÙŽمÙ’ یÙŽکُنÙ’ لÙŽهُمÙ’ نÙŽاصِرÙŒ فِی الْأَرÙ’ضِ وÙŽ لÙŽا فِی السÙ‘ÙŽمÙŽاØ¡»Ø› ۷ تا وقتی که مردم امر به ‌معروف و نهی از منکر می‌ کنند و یکدیگر را در خوبی و تقوا یاری می ‌رسانند، همواره در خیر و نیکی هستندØ› ولی هنگامی که چنین نکنند، برکت ‌ها از آنان جدا می ‌شود و برخی بر برخی دیگر مسلÙ‘ط می ‌شوند و برایشان هیچ یاوری نخواهد بودØ› نه در زمین نه در آسمان.

۴Ù« فحÙ‘اشی و دشنام به مسلمان

امام صادق علیه السلام می‌ فرماید: «مÙŽنÙ’ فÙŽحُشÙŽ عÙŽلÙŽی Ø£ÙŽخِیهِ الÙ’مُسÙ’لِمِ نÙŽزÙŽعÙŽ اللÙ‘ÙŽهُ مِنÙ’هُ بÙŽرÙŽکÙŽهÙŽ رِزÙ’قِهِ وÙŽ وÙŽکÙŽلÙŽهُ إِلÙŽی نÙŽفÙ’سِهِ وÙŽ Ø£ÙŽفÙ’سÙŽدÙŽ عÙŽلÙŽیÙ’هِ مÙŽعِیشÙŽتÙŽه‌ُ»Ø› ۸ هر که به برادر مسلمانش دشنام دهد، خداوند برکت روزی‌ اش را از او می‌گیرد و او را به خودش وا می‌گذارد و زندگی ‌اش را برایش تباه می‌کند.

۵Ù« داوری ظالمانه

ابو ولÙ‘اد در محضر امام صادق علیه السلام جریان یک داوری ناحقÙ‘ را نقل کرد که امام علیه السلام هم آن را نمی ‌پسندیدØ› آنگاه حضرت فرمودند: «فِی مِثÙ’لِ هÙŽذÙŽا الÙ’قÙŽضÙŽاءِ وÙŽ شِبÙ’هِهِ تÙŽحÙ’بِسُ السÙ‘ÙŽمÙŽاءُ مÙŽاØ¡ÙŽهÙŽا وÙŽ تÙŽمÙ’نÙŽعُ الْأَرÙ’ضُ برکت‌ها»Ø› ۹ در مثل این داوری و همانند آن است که آسمان، آب خود را و زمین، برکت خود را دریغ می‌کند.

۶Ù« سبک شمردن نماز و نماز جمعه

در ضمن روایتی از پیامبر صلی الله علیه و آله) درباره مصیبت‌ هایی که به سبک‌ شمارندÛ€ نماز می‌رسد، آمده است: ... امÙ‘ا پیامدهای دنیویِ سبک‌ شمردن نماز عبارت است از:

الف) خداوند، برکت را از عمرش برمی‌دارد.

ب) برکت از روزی ‌اش می‌رود.

ج) سیمای صالحان را از چهره‌اش می ‌زداید.

د) هر عملی که انجام می‌دهد، پاداش نمی ‌یابد.

هÙ€) دعایش به آسمان بالا نمی‌رود (قبول نمی‌شود.)

و) در دعای صالحان، بهره‌ای نخواهد داشت. ۱۰

۷Ù« ناسپاسی و کفران نعمت

امام علی علیه السلام در این باره می ‌فرماید: «سÙŽبÙŽبُ زÙŽوÙŽالِ النِعÙŽمِ الÙ’کُفÙ’رÙŽانُ»Ø› ۱۱ ناشکری، سبب نابودی نعمت ‌هاست.

۸Ù« بی‌توجÙ‘هی به نیازمندان

امام علی علیه السلام می فرماید: «Ø¥ÙنÙ‘ÙŽ لِلÙ‘ÙŽهِ عِبÙŽاداÙ‹ یÙŽخÙ’تÙŽصُّهُمُ اللÙ‘ÙŽهُ بِالنِّعÙŽمِ لِمÙŽنÙŽافِعِ الÙ’عِبÙŽادِ فÙŽیُقِرُّهÙŽا فِی Ø£ÙŽیÙ’دِیهِمÙ’ مÙŽا بÙŽذÙŽلُوهÙŽا فَإِذÙŽا مÙŽنÙŽعُوهÙŽا نÙŽزÙŽعÙŽهÙŽا مِنÙ’هُمÙ’ ثُمÙ‘ÙŽ حÙŽوÙ‘ÙŽلÙŽهÙŽا إِلÙŽی غÙŽیÙ’رِهِم»Ø› ۱۲ خداوند گروه ‌هایی دارد که Ù€ برای سوددهی به مردم Ù€ نعمت ‌ها را به آنان ارزانی می ‌دارد و تا وقتی از آن نعمت ‌ها ببخشند، آنها را برایشان نگه می‌دارد. پس هرگاه از بخشش دریغ کنند، خداوند، نعمت‌ ها را از ایشان می‌گیرد و به دیگران می‌دهد.

۹Ù« زنا

حضرت امام کاظم علیه السلام می فرماید: «اتÙ‘ÙŽقِ الزِّنÙŽا فَإِنÙ‘ÙŽهُ یÙŽمÙ’حÙŽقُ الرِّزÙ’قÙŽ وÙŽ یُبÙ’طِلُ الدِّینÙŽ»Ø› ۱۳ از زنا بپرهیز که روزی را می‌کاهد و دین را خراب می‌کند.

۱۰Ù« دروغ

پیامبر خدا صلی الله علیه و آله فرمودند: «الÙ’کِذÙ’بُ یÙŽنÙ’قُصُ الرِّزÙ’قÙŽ»Ø› ۱۴ دروغ، روزی را کم می‌کند.

امام علی علیه السلام می فرماید: «Ø¥عÙ’تِیÙŽادُ الÙ’کِذÙ’بِ یُورِثُ الÙ’فÙŽقÙ’رِ»Ø› ۱۵ عادت به دروغ‌گویی، تهیدستی می‌آورد.

گاهی در زندگی روزمره انسان پیش می‌آید که وعده ‌هایی به همسر و فرزند خود می ‌دهد! حال جای سؤال است که آیا این وعده ‌ها (که در بعضی موارد عملیاتی نیستند) حکم دروغ را دارند یا خیر؟.

در پاسخ باید گفت: وعده دادن به همسر و فرزند دو حالت دارد: الف) وعده ‌هایی که شوهر واقعاÙ‹ می ‌خواهد آنها را برآوردØ› ولی فعلاÙ‹ امکانش نیست. این وعده ‌ها، قطعاÙ‹ دروغ نیست. مثالِ دیگر وقتی است که مثلاÙ‹ فرد در بستر بیماری است و پزشک، مرگ سریع او را پیش‌ بینی کرده و تنها خودش باخبر استØ› ولی به همسرش می‌گوید: Ø¥ن‌ شاØ¡ الله وقتی خوب شدم، سالهای آتی، شما را به زیارت مکÙ‘ه و مشاهد مشرÙ‘فه و کربلا می‌ برم. یا اکنون بینواست و می‌گوید: اگر وضع مالی‌ام، خوب شود، برای شما منزل مستقلی تهیه می‌کنم یا ... Ø› با اینکه خیلی بعید است بتواند این وعده ‌ها را انجام دهدØ› ولی همین وعده‌ ها سبب دلخوشی و دلگرمی خانواده است و به فرضی که مرگ یا فقر پیش آید، همسر، شوهر خود را با محبÙ‘ت تلقی می‌کندØ› نه کذÙ‘اب و دغل ‌باز.

ب) وعده دروغ که در کتاب ‌های اخلاقی مطرح شده استØ› ۱۶ مثل: خرید سرویس طلا برای عروسی فلان فامیل و ... که قطعاÙ‹ دروغ و مخرÙ‘ب زندگی و اخلاق است.

۱۱Ù« مال حرام

امام هادی علیه السلام می ‌فرماید: «Ø¥ÙنÙ‘ÙŽ الÙ’حÙŽرÙŽامÙŽ لÙŽا یÙŽنÙ’مِی وÙŽ إِنÙ’ نÙŽمÙŽی لÙŽا یُبÙŽارÙŽکُ لÙŽهُ فِیهِ وÙŽ مÙŽا Ø£ÙŽنÙ’فÙŽقÙŽهُ لÙŽمÙ’ یُؤْجÙŽرÙ’ عÙŽلÙŽیÙ’هِ وÙŽ مÙŽا خÙŽلÙ‘ÙŽفÙŽهُ کÙŽانÙŽ زÙŽادÙŽهُ إِلÙŽی النÙ‘ÙŽار»Ø› ۱۷ همانا مال حرام، افزایش نمی ‌یابد و اگر افزایش یابد، برکتی در آن نیست و اگر آن را انفاق کند، پاداشی نمی‌برد، و آنچه بر جای می‌گذارد، توشه‌اش به سوی آتش خواهد بود.

۱۲Ù« اسراف

امام علی علیه السلام می‌فرماید: «الÙ’قÙŽصÙ’دُ مÙŽثÙ’رÙŽاهÙŒ وÙŽ السÙ‘ÙŽرÙŽفُ مÙŽتÙ’وÙŽاهÙŒ»Ø› ۱۸ میانه ‌روی افزایش ‌دهنده و اسراف، نابودکننده است.

۱۳Ù« خواب صبحگاهی

پیامبر خدا صلی الله علیه و آله می‌فرماید: «الصُّبÙ’حÙŽهُ تÙŽمÙ’نÙŽعُ الرِّزÙ’قÙŽ»Ø› ۱۹ خواب بامدادی، جلوی رزق را می‌گیرد.

امور دیگری که مانع خیر و برکت است عبارتند از: بخل، ندادن زکات، ندادن حقÙ‘ مسلمانان، فریب مسلمانان، فروتنی و خضوع در برابر دنیاداران، دوری از علما، علم‌آموزی ریایی، سوگند خوردن در داد وستد، بسم الله نگفتن هنگام غذا خوردن، فروش ملک، خرید از آدم کم‌بخت و کم‌ روزی، گدایی و درخواست و خوردن غذای داغ.

پی‌نوشت:

۱. غرر الحکم و درر الکلم، تمیمی آمری، دفتر تبلیغات اسلامی، قم، ۱۳۶۶ ش، ج۴، ص۳۲۷، ح ۶۲۲۸Ù«

۲. وسائل الشیعه، شیخ حرÙ‘ عاملی، مؤسسه آل البیت (علیهم السلام)، قم، ج۱، ص۵۸، ح ۷Ù«

۳. ثواب الØ£عمال، ابن بابویه، نشر شریف رضی، قم، ۱۴۰۶ ق، ص۲۸۹، ح ۱Ù«

۴. غرر الحکم و درر الکلم، ج۱، ص۱۳۱، ح ۴۸۶Ù«

۵. همان، ج۶، ص۱۲۷، ح ۹۷۷۱Ù«

۶. الخصال، شیخ صدوق، نشر جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، قم، ۱۳۶۲ ش، ص۶۲۰، ح ۱۰Ù«

۷. مشکاه الانوار، شیخ طبرسی، المکتبه الحیدریه، نجف، ۱۳۸۵ ق، ص۵۱Ù«

۸. الکافی، کلینی، دارالکتب الاسلامیه، تهران، ج۲، ص ۳۲۵

۹. همان، ج۵، ص۲۹۰، ح ۶Ø› بحار الانوار، ج۴۷، ص۳۷۵، ح ۹۸Ù«

۱۰. بحار الانوار، ج۸۳، ص ۲۱، ح ۳۹Ù«

۱۱. غرر الحکم و درر الکلم، ج۴، ص۱۲۱، ح ۵۵۱۷Ù«

۱۲. بحار الانوار، ج۷۱، ص۴۱۸Ù«

۱۳. الکافی، ج۵، ص۵۴۱، ح ۲Ù«

۱۴. نهج الفصاحه، ابوالقاسم پاینده، نشر دنیای دانش، تهران، ۱۳۸۲ ش، ص ۳۷۳

۱۵. خصال، ج۲، ص۵۰۵Ù«

۱۶. ر.ک: معراج السعاده، ملاÙ‘ احمد نراقی، نشر هجرت، قم، ۱۳۷۱ ش، ص۵۷۵Ù«

۱۷. الکافی، ج۵، ص۱۲۵، ح ۷Ù«

۱۸. همان، ج۴، ص۵۲، ح ۴Ù«

۱۹. بحار الانوار، ج۷۳ ص۳۱۸Ù«

منبع: حوزه

منبع بازنشر : خبرگزاری دانشجو