:  امام مهدی (ع) در سپیده دم روز جمعهØŒ نیمه شعبان سال Û²ÛµÛµ هجری قمری برابر Û¸Û¶Û¹ میلادی در شهر سامرا در عراق دیده به جهان گشود. البته در سال تولد ایشان اختلافی مطرح است و سال Û²ÛµÛ´ و Û²ÛµÛ¶ نیز گفته شده است که می‌تواند به علت پنهانی بودن تولد ایشان باشد. منتظر واقعی کیستØŸ  در دوران کنونی که زمان غیبت امام زمان (عج) استØŒ وظیفه ما انتظار ظهور ایشان را کشیدن و فراهم‌سازی مقدمات ظهور است. امام منتظر واقعی کیستØŸ در لغت منتظر به کسی می‌گویند که چشم انتظار باشد و یا آماده آمدن و ورود کسی باشد. این حالت را می‌توان به فردی تشبیه کرد که روی زانو در حال تجافی و منتظر قیام امام جماعت برای رکعت بعدی نماز باشدØŒ یعنی نیم‌خیز و کاملاÙ‹ آماده قیام و همراه شدن با امام جماعت. در واقع یک منتظر واقعی هم باید اینچنین حالتی داشته باشد و هر لحظه منتظر امام غایب (عج) باشد. در روایات متعددی آمده است که یک منتظر واقعیØŒ باید آداب و اصولی را رعایت کند تا بتواند در جرگه منتظران واقعی امام مهدی (عج) درآید. بر همین اساسØŒ یک منتظر واقعی کسی است که گوش به فرمان امام خود باشد و آنچه که او می‌گوید و فرمان می‌دهدØŒ انجام دهد و در دوران انتظار به تمام اعمال خواسته شده جامه عمل بپوشاند و در رفتارØŒ گفتارØŒ کردار و تمام اعمال ریز و درشت خود نظارت و کنترل کامل داشته باشد و مطیع محض امام خود در هر حال و شرایطی باشد.   وظیفه اصلی منتظران ظهور چیستØŸ افرادی که در جرگه منتظران ظهور امام مهدی (عج) قرار دارندØŒ قطعاÙ‹ دارای وظایفی هستند که باید در دوران انتظار انجام دهند. انتظار ظهور حضرت صاحب الزمان (عج) به دو گونه استØŒ یکی انتظار اعتقادی و شعاری و دیگری انتظار عملی و فراهم کردن زمینه ظهور آن حضرت. اما آنچه مهم‌تر و مØ£موریت اصلی منتظران ظهور استØŒ انتظار عملی و زمینه‌سازی برای برپایی حکومت عدل جهانی در ظهور حضرت مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف است. علی بن محمد از محمد بن علی بن ابراهیم و او از عبدالله بن صالح نقل می‌کند که گفت: امام زمان (عج) را در کنار حجرالاسود مشاهده کردم که مردم همگی جذب نورانیت وجود او شده بودندØŒ در حالی که ایشان را نمی‌شناختند چنین مجذوب بودند. اهمیت شناخت امام زمان (عج) شناخت وجود مقدس امام زمان (عج) بسیار مهم و ارزشمند استØŒ چرا که از یک سو معرفت صحیح امام بر هر فردی واجب بوده و نبود آنØŒ مرگ جاهلیت را به دنبال دارد. چنان که پیامبر اکرم (ص) فرمود: «مÙŽنÙ’ ماتÙŽ وÙŽ لÙŽمÙ’ یÙŽعÙ’رِفÙ’ Ø¥مامÙŽ زÙŽمانِهِ مÙŽاتÙŽ مِیتÙŽهÙ‹ جÙŽاهِلِیÙŽÙ‘هØŒ هر کس بمیرد و امام زمانش را نشناسد به مردن جاهلیت از دنیا رفته است»، (بحارالانوارØŒ ج ۳۲، ص Û³Û³Û±). و از سوی دیگر شناخت بهترین موعود پیامبران و مصلح جهانی و آگاهی از زندگانی اوØŒ نقش مهم و تعیین کننده‌ای در زندگی افراد دارد و حرکت آنان را تنظیم می‌کند. این شناخت دو جنبه داردØŒ اول معرفت شخص آن بزرگوار که او کیست و زندگانی او به چه صورت استØŸ دوم معرفت شخصیت ایشان که جایگاه آن حضرت در نظام هستی کجاست و چه آثاری بر آن مترتب است و ما چه وظایفی در قبال امام داریمØŸ   منظور از شناخت واقعی امام زمان چیستØŸ شناخت واقعیØŒ دارای ویژگی‌هایی است که عبارت است از اینکه: اولاÙ‹ از منابع معتبر و موثق و مستند به دست آید. ثانیاÙ‹ گستره‌اش شامل آموزه‌های اعتقادیØŒ اخلاقی و عبادی شود. ثالثاÙ‹ØŒ از آن‌جا که امامØŒ الگوی عملی برای انسان‌هاستØŒ به ابعاد فکریØŒ عملی و روحی امام نیز ناظر باشد. اما این شناخت از سه راه Ù€ که مکمل یکدیگرند Ù€ حاصل می‌شود: یکم. مطالعه تاریخ زندگانی آنانØŒ مطالعه سرگذشت و سیره آنانØŒ خصوصاÙ‹ در باب فضایلØŒ مناقب و خصوصیات آنان Ù€ از قبیل: شجاعتØŒ مردانگیØŒ ایثارØŒ تواضعØŒ صبرØŒ فرزانگی و... Ù€ انسان را متوجه مقام والای آن بزرگواران می‌کند و جذبه و کشش خاصی نسبت به آن فرزانگان در روح انسانØŒ حاکم می‌شود. دوم. مطالعه و تفکÙ‘ر در سخنان ایشانØŒ اسلام تفکر را موجب بصیرت (الحیاهØŒ ج ۱، ص ۸، ح‌۳)ØŒ دعوت کننده به عمل نیک (همانØŒ ح Û¹)ØŒ پدید آورنده نور (همانØŒ ص ۴۹، ح Û±Û¸)ØŒ نشانه حیات و زنده بودن قلب بصیر می‌داند (همانØŒ ص ۴۸، ح Ûµ). مطالعه و تفکÙ‘ر در آثار فکری امامانØŒ هر چند کار مشکلی به نظر می‌رسدØŒ ولی بسیار سودمند است. این امر علاوه بر آن که باعث شناخت شخصیت آن بزرگواران و ایجاد محبت آنان در دل می‌شودØŒ سرمایه بزرگی برای روح بشر به شمار می‌رود. همان طور که فراگیری فصول یک کتابØŒ باید با تحقیق و دقت کامل و رجوع به استاد و... قرین باشدØŒ مطالعه و اندیشه و تفکر در آثار ائمه (ع) نیزØŒ باید با استفاده از استادان فن و مراجعه به کتاب‌هایی که در شرح سخنان آنان به رشته تحریر درآمدهØŒ همراه باشد. سوم. شناخت خدا: اگر ما خداوند و صفات و اسمای او را به طور حقیقی بشناسیمØŒ می‌توانیم انسان‌های کامل راستین (امامان) را نیز بشناسیمØŒ زیرا آنان آینه تمام‌نمای صفات جمال و جلال حضرت حق‌اند و در تسمیه به اسمای الهیØŒ از تمامی موجودات عالم امکان برترند. بر این اساسØŒ با شناخت خدا و صفات اوØŒ می‌توانیم به اوصاف و ویژگی‌های امامان نیز واقف گردیم. شاید دعایی که سفارش شده در زمان غیبت بعد از نماز زیاد خوانده شودØŒ ناظر به همین حقیقت باشد: «اÙŽللÙ‘هُمÙ‘ÙŽ عÙŽرِّفÙ’نی نÙŽفÙ’سÙŽکÙŽØŒ فÙŽاِنÙ‘ÙŽکÙŽ اِنÙ’ لÙŽمÙ’ تُعÙŽرِّفÙ’نی نÙŽفÙ’سÙŽکÙŽØŒ لÙŽمÙ’ اÙŽعÙ’رِف نÙŽبِیÙ‘ÙŽکÙŽØŒ اÙŽللÙ‘هُمÙ‘ÙŽ عÙŽرِّفÙ’نی رÙŽسُولÙŽکÙŽØŒ فÙŽاِنÙ‘ÙŽکÙŽ اِنÙ’ لÙŽمÙ’ تُعÙŽرِّفÙ’نی رÙŽسُولÙŽکÙŽØŒ لÙŽمÙ’ اÙŽعÙ’رِفÙ’ حُجÙ‘ÙŽتÙŽکÙŽØŒ اÙŽللÙ‘هُمÙ‘ÙŽ عÙŽرِّفÙ’نی حُجÙ‘ÙŽتÙŽکÙŽØŒ فÙŽاِنÙ‘ÙŽکÙŽ اِنÙ’ لÙŽمÙ’ تُعÙŽرِّفÙ’نی حُجÙ‘ÙŽتÙŽکÙŽØŒ ضÙŽلÙŽلÙ’تُ عÙŽنÙ’ دینیØŒ خداوندا! خود را به من بشناسان که اگر خود را به من نشناسانی پیغمبر را نمی‌شناسمØŒ خدایا! پیغمبرت را به من بشناسان که اگر به پیامبر معرفت پیدا نکنمØŒ نمی‌توانم امامم را بشناسمØŒ خدایا! حجت و امامت را به من بشناسان که اگر امام را نشناسمØŒ در دین خود گمراهم» (مفاتیح‌الجنانØŒ دعا در غیبت امام زمان (عج)).   تا امام زمان را نشناسیمØŒ منتظر نیستیم اولین شرط انتظارØŒ معرفت است. تا انسان میهمان خود را نشناسد و از خصوصیات خوب او مطلع نباشدØŒ منتظر او نخواهد شد. تنها هنگامی انسان در انتظار کسی می‌نشیند که او را خوب بشناسدØŒ اما اگر انسانØŒ کسی را نشناسد و بداند که آن شخص خواهد آمد برایش اهمیتی نخواهد داشت و منتظر او نخواهد ماند. در مورد انتظار امام زمان (عج) هم چنین است. کسانی که آن حضرت را نمی‌شناسندØŒ مانند کفار و یا اهل ادیان دیگرØŒ هرگز انتظار او را نمی‌کشندØŒ اما کسانی که او را می‌شناسند و ارزش او را می‌شناسند و مقام او را می‌دانندØŒ منتظر او می‌مانند. شناخت امام زمان دو گونه است. گونه اولØŒ شناخت تاریخی وجود آن حضرت است مانند اینکه امام دوازدهم است و تاریخ ولادتش در چه سالی است و مانند آن. اما گونه دیگر شناخت امام زمان (ع)ØŒ شناخت مقام نورانیت آن حضرت است که این شناخت کار هر کسی نیست و ظرفیت و لیاقت زیادی می‌خواهد. و در حقیقت اصحاب خاص امام زمان (ع) کسانی هستند که آن حضرت را به مقام نورانیت شناخته‌اند برای آگاهی از مقام عظیم امامت رجوع به زیارت جامعه کبیره و تØ£مل در معانی عمیق و عجیب آن توصیه می‌شود. همچنین خواندن کتب معتبری که در مورد امام زمان (ع) نوشته شده است می‌تواند انسان را تا حدی به مقام و عظمت امام زمان (ع) آشنا سازد. کتاب‌هایی برای شناخت امام زمان (عج) پیرامون شخصیت امام زمان (عج) و دوران ظهور به کتاب‌های زیر مراجعه کنید: Û±Ù€ ظهور نورØŒ نوشته علی سعادت‌پرورØŒ نشر تشیع Û²Ù€ علائم ظهور امام زمان (عج)ØŒ نوشته محمد حسین همدانیØŒ انتشارات صحفی Û³Ù€ نشانه‌های ظهورØŒ نوشته سادات مدنیØŒ نشر منیر Û´Ù€ از ولادت تا ظهورØŒ نوشته کاظم قزوینیØŒ ترجمه: فریدونیØŒ نشر آفاق ÛµÙ€ از ولادت تا ظهورØŒ کربیØŒ انتشارات الهادی Û¶Ù€ کتابنامه امام زمان نوشته محمدپور Û·Ù€ یکصد پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان نوشته رجالی تهرانی Û¸Ù€ ترجمه منتخب الاثر نوشته آیت اللÙ‘ه‌ صافی Û¹Ù€ مهدی موعودØŒ ترجمه علی دوانی Û±Û°Ù€ وابستگی جهان به امام زمان نوشته لطف اللÙ‘ه‌ صافی Û±Û±Ù€ امام زمان در گفتار دیگران نوشته علی دوانی Û±Û²Ù€ علائم ظهور نوشته محمد علی علمی Û±Û³ Ù€ مجموعه‌ای از گفتار درباره امام زمان (عج) نوشته شهید صدر Û±Û´ Ù€ عصر ظهورØŒ نوشته علی کورانی Û±Ûµ Ù€ دانشمندان عامه و مهدی موعود (عج) نوشته علی دوانی Û±Û¶ Ù€ رسالت اسلامی در عصر غیبت نوشته محمد صدر Û±Û· Ù€ مهدی موعود (عج) نوشته شهید دستغیب Û±Û¸ Ù€ سیمای امام زمان (عج) نوشته تاج لنگرودی Û±Û¹ Ù€ خورشید مغرب نوشته محمد رضا حکیمی Û²Û° Ù€ دادگستر جهان نوشته ابراهیم امینی   انتظار فرج در عصر حاضر روایت است از پیامبر اعظم (ص) که فرمودند: بالاترین جهاد امت من انتظار فرج است. دو نوع انتظار وجود داردØ› یکی انتظاری است که سازنده است و دیگری انتظاری است که ویرانگر است. انتظار سازنده اصلاح‌گراست و دارای شرایط و ویژگی‌هایی است. اما انتظار ویرانگر هم همان است که معتقد است باید جامعه را به فساد کشاند تا ظهور حضرت میسر شود. باید با فرهنگسازی در جامعه موضوع مهدویت و انتظار را نهادینه کنیمØŒ امروز خیلی از افراد هنوز با موضوع مهدویت بیگانه و ناآشنا هستند. بنابراین یکی از اصلی‌ترین وظایف در باب مهدویت این است که یک منتظر واقعی در بعد علمیØŒ عقلی و رفتاری پیرو واقعی امام باشد و ایمان و فضایل را در وجودش تقویت کند و در وهله اول به ولایت اهل بیت عصمت و طهارت (ع) تمسک بجوید. از حضرت امام صادق (ع) روایت است که فرمودند: خوشا به حال شیعیان ماØŒ همان کسانی که تمسک می‌جویند به محبت ما در زمان غیبت قائم ما.» امام سجاد (ع) می‌فرمایند: هر کس که در زمان غیبت امام زمان (عج) در ولایت ما اهل بیت علیهم السلام ثابت قدم باشد پاداش هزار شهید از شهدای جنگ بدر و احد را به او می‌دهند. این حدیث بسیار پر مغز از امام چهارم شیعیان نشان از اهمیت بسیار زیاد بحث ولایت پذیری و ثابت قدم ماندن در راه ولایت اهل بیت و نایب امام زمان (عج) دارد. شرایط بیعت یاران خاص با امام زمان (عج) حضرت امیرالمؤمنین (ع) در خطبه معروف به «خطبه البیان» که در بصره ایراد فرمودندØŒ در بیان علائم و نشانه‌های ظهور امام زمان (عج) و نیز وقایع هنگام و بعد از ظهور آن حضرتØŒ مطالبی فرمود که در بخشی از آن آمده است: پس از آن که حضرت صاحب الزمان (عج) در ابتدای ظهورØŒ یاران خاص خویشØŒ یعنی همان Û³Û±Û³ نفر را مورد آزمایش قرار می‌دهد و آنان را در طلب آن حضرت از مکه به مدینهØŒ سه بار رفت و آمد می‌کنندØŒ آن بزرگوار بین صفا و مروه بر آنان ظاهر می‌شود و خطاب به آنان می‌فرمایند: «انی لست قاصعاÙ‹ امراÙ‹ حتی تبایعونی علی ثلاثه خصله تلزمکم لاتغیرون منها شیئاÙ‹ و لکم علی ثمان خصال فقالوا: سمعنا و اطعنا فاذکر لنا ما انت ذاکرهØŒ یا ابن رسول الله! یعنی هیچ برنامه روشنی برای شما ارائه نمی‌دهمØŒ مگر این که با من هم پیمان شوید که Û³Û° خصلت را همواره مراعات کنید و هرگز هیچ یک از آنها را تغییر ندهید و رها نکنیدØŒ در برابر پیمانی که شما با من می‌بندیدØŒ من هم با شما پیمان می‌بندمØŒ Û¸ خصلت را همواره مدنظر داشته باشم.»   آنان عرض می‌کنند: ما گوش به فرمان و مطیع هستیمØŒ ای پسر پیامبر خدا! هر شرطی که می‌خواهی مطرح فرما. پس از آن که یاران اعلام آمادگی کردندØŒ حضرت صاحب الزمان (عج)ØŒ به طرف کوه صفا حرکت می‌کند و آنان نیز همراه آن حضرت حرکت می‌کنند. در آنجا امام زمان (عج) خطاب به آنان می‌فرماید: «اما آن Û³Û° نکته‌ای که باید منشور هم‌پیمانی شما با من باشد» حضرت به مواردی که در زیر می‌آیدØŒ اشاره می‌کنند: Û±Ù€ هرگز از اطاعت من سرپیچی نکنید و از هیچ یک از اصول توافقات عقب‌نشینی نکنید. ​۲ـ هرگز دست به دزدی نزنید. ​۳ـ هرگز به زناکاری آلوده نشوید. ​۴ـ هرگز فعل حرام انجام ندهید. ​۵ـ هرگز به فحشا و فساد گرایش نداشته باشید. ​۶ـ به ناحق هیچ کس را نزنید. ​۷ـ به زراندوزی و جمع کردن طلا مبادرت نکنید. ​۸ـ به جمع کردن نقره مشغول نشوید. ​۹ـ گندم را احتکار نکنید. ​۱۰ـ هرگز جو را احتکار نکنید. ​۱۱ـ هیچ مسجدی را خراب نکنید. ​۱۲ـ هرگز شهادت باطل ندهید. ​۱۳ـ هرگز از مؤمنین بدگویی نکنید. ​۱۴ـ هرگز ربا نخورید. ​۱۵ـ در سختی‌ها بردبار باشید. ​۱۶ـ بر هیچ خداپرستی لعنت نفرستید. ​۱۷ـ هرگز شراب نخورید. ​۱۸ـ هرگز لباس زربافت (بافته شده از تار و پود طلا) نپوشید. ​۱۹ـ هرگز پارچه ابریشمی را به روی خود نیندازند. ​۲۰ـ لباسی که از دیباج «پارچه ابریشمی رنگ شده» دوخته شده است را نپوشید. Û²Û±Ù€ دشمن شکست خورده در حال فرار را تعقیب نکنید و نکشید. Û²Û²Ù€ هیچ خون ناحقی را نریزید. Û²Û³Ù€ با هیچ مسلمانی به حیله و نیرنگ برخورد نکنید. ​۲۴ـ حتی بر کفار هم تجاوز و ستم نکنید. ​۲۵ـ با منافقان به تجاوز و ستم برخورد نکنید. ​۲۶ـ هرگز لباس دوخته شده از ابریشم بر تن نکنید. ​۲۷ـ در زندگی ساده زیست باشید و خاکØŒ فرش زندگی شما باشد. ​۲۸ـ از فساد و فحشا همواره بیزاری بجویید. ​۲۹ـ امر به معروف را سرلوحه زندگی خویش قرار دهید. ​۳۰ـ همواره نهی از منکر کنید. هرگاه شما نسبت به این Û³Û°مورد ذکر شده با من پیمان بستیدØŒ این حق را خواهید داشت که من هم در مورد هشت چیز با شما پیمان بسپارم: Û±Ù€ متعهد می‌شومØŒ شما دوستان خاص من باشید و دیگران را بر شما ترجیح ندهم. ​۲ـ لباس‌هایی را که می‌پوشمØŒ مانند لباس‌های شما باشد. ​۳ـ غذا و خوراکم مانند غذای شما باشد. ​۴ـ مرکب سواری من همتراز مرکب شما باشد. ÛµÙ€ در همه حال و هر زمان با شما باشم. Û¶Ù€ همواره همراه با شما حرکت کنم. ​۷ـ در زندگی به مقدار کم راضی باشم. ​۸ـ زمین پر از ظلم و جور شده را پر از عدل و داد کنم. پس همگانØŒ خدا را آن‌گونه که شایسته استØŒ عبادت می‌کنیمØŒ من به عهدم با شما وفا می‌کنم و شما هم به عهدتان با من وفادار بمانید.» حال آیا ما منتظر واقعی امام عصر (عج) هستیم و می‌توانیم با توجه به این تعهدات خود را بیازماییمØŸ   مشرق نیوز