نودیها:در تبلیغات و اقداماتی که اخیراÙ‹ در داخل و خارج از کشور در حمایت از رژیم شاه صورت می‌گیردØŒ اغلب گفته می‌شود که این رژیم از نظر اقتصادی کارآمد بوده و اوضاع اقتصادی – معیشتی مردم در دوره حاکمیت این رژیم چندان هم نامطلوب نبوده است. از این‌روØŒ برای بررسی صحت این ادعا تلاش می‌شود تا اوضاع اقتصادی ایران در آن برهه تشریح شود. برای این منظور نیز وضعیت سه بخش کلیدی اقتصاد ایران در آن برهه تشریح می‌شود: Û±- بخش کشاورزی و شبانی:‌ از سال Û±Û³Û³Û² تا Û±Û³ÛµÛ·ØŒ کشاورزی دچار دگرگونی کیفی عظیمی شد که عمدتاÙ‹ ناشی از اصلاحات ارضی بود. درواقعØŒ تا سال Û±Û³ÛµÛ°ØŒ در اثر اجرای اصلاحات ارضیØŒ Û¹Û³ درصد دهقانان سهم ‌بر صاحب زمین شدندØŒ اما موفقیت عملی این طرح از لحاظ منافع مثبت واقعی برای دهقانان عملاÙ‹ صفر بودØ› زیرا اولاÙ‹ نیمی از زمین‌ها اصولاÙ‹ تقسیم نشدØŒ ثانیاÙ‹ اکثریت دهقانانی که صاحب زمین شدندØŒ زمین‌های کوچک و نامرغوبی به دست آوردند و ثالثاÙ‹ نیمی از خانوارهای روستانشین نیز مشمول قانون اصلاحات ارضی نشدندØ› چون قرارداد سهم ‌بری نبسته بودند. خلاصه اینکه با اجرای اصلاحات ارضی نه تنها سطح زندگی اکثریت مردم روستاها بهتر نشدØŒ بلکه کشور با افت تولید کشاورزی و عقب‌ ماندن آن از نظر سرانه جمعیت مواجه شد. به گونه ای که در سال ۱۳۵۶، Û±Û´ درصد نیازهای غذایی کشور از خارج وارد می‌شد. در این زمینهØŒ کاتوزیان می‌نویسد که در فاصله‌ی سال‌های Û±Û³ÛµÛ¶-۱۳۵۱، Û³Û¸ درصد روستائیان سوØ¡تغذیه داشتند و چهار درصد شدیداÙ‹ سوØ¡تغذیه داشتند. Û²- بخش سرمایه‌داری که شامل صنعتØŒ ساختمانØŒ خدماتØŒ دیوان‌سالاری دولتی و مشاغل طبقه متوسط بود که در دهه Û±Û³ÛµÛ° به صورت بزرگترین وجه تولید در بخش شهری درآمد. در مجموعØŒ از سال‌ های دهه‌ چهل به بعدØŒ نرخ رشد صنعتی ایران قابل‌توجه بودØŒ اما این نرخ دست‌کم از دو جهت گمراه‌کننده است: اولاÙ‹ سهم صنعت از تولید ناخالص ملی Û±Û¸ درصد بود و در مقایسه با سهم بخش خدمات که Û³Ûµ درصد و سهم نفت که این نیز Û³Ûµ درصد بودØŒ رقم بالایی نبود. ثانیاً‌ در این دورهØŒ صادرات صنعتی غیرنفتی دو تا سه درصد صادرات ایران را تشکیل می‌داد که این نیز ناچیز بود. علاوه بر اینØŒ بخش صنعتی تا حد زیادی به مشارکت خارجیان وابسته بودØŒ به گونه‌ای که سرمایه خارجی در صنایع جنبه غالب داشت و حتی در صنایع نسبتاÙ‹ بومی مانند بافندگی جاپایی باز کرده بود. قابل ذکر است که در سال Û±Û³ÛµÛ·ØŒ شرکت‌های دارویی Û¸Ûµ تا Û±Û°Û° درصد به واردات اتکا داشتندØŒ شرکت‌های شیمیایی Û¶Û° تا Û±Û°Û° درصدØŒ بافندگی Û¸Û° درصدØŒ بعضی صنایع غذایی Û·Û° درصد و پاره‌ای از مصالح ساختمانی ÛµÛ· درصد. نکته مهم در این باره توزیع بسیار ناعادلانه همین میزان صنایع و شرکت ها بود به طوری که تنها Û´Ûµ خانوادهØŒ Û¸Ûµ درصد شرکت‌ها را در کنترل داشته‌اند. در همین راستا قابل‌ذکر است که وضعیت کارگران مساعد نبودØŒ به گونه‌ای که در سال ۱۳۵۳، حدود Û·Û³ درصد کارگرانØŒ کمتر از حداقل دستمزد قانونی مزد می‌گرفته‌اند و اکثریت مردم شهرها به خاطر توزیع نابرابر درآمدØŒ تورم و... زندگی سختی داشتند. در فاصله‌ی سال‌های Û±Û³ÛµÛ¶-Û±Û³ÛµÛ² رقم تورم سالانه Û·/Û±Ûµ درصد بوده که حاصل آنØŒ خنثی شدن افزایش دستمزدهاØŒ بالا رفتن قیمت مسکن و مواد غذایی و سخت‌تر شدن زندگی کارگران و طبقه‌های متوسط در شهرهای بزرگ بود. Û³- وجه تولید خرده‌کالایی: با گسترش تولید سرمایه‌داریØŒ تولید خرده‌کالایی بازاری منقبض شد و لطمه دیدØŒ اما از بین نرفتØŒ بلکه به حاشیه‌ها رانده شد. در مجموعØŒ در اینجا نیز شرایط مساعد نبودØ› زیرا امنیت شغلی وجود نداشتØŒ وردست‌ها و شاگردها مزد کمی داشتندØŒ بیمه‌ای در کار نبود و روابط پدرمآبانهØŒ امر متداول روز بود. بعد از تشکیل حزب رستاخیز نیز این حزبØŒ اصناف را زیرپوشش اتاق بازرگانی هر شهر قرار داد و بازرگانان غیربازاری را به تصدی آنها گماشت. علاوه بر اینØŒ وقتی شهرداری تهران طرح احداث خیابان هشت باندی که از وسط بازار می‌گذشت را منتشر کردØŒ با اعتراض بازاریان مواجه شد و در نتیجهØŒ یک مبارزه‌ی جدی با بازار شروع شد که در اثر آنØŒ Û²Û°Û° هزار فروشگاه جریمه نقدی شدندØŒ Û²Û³ هزار نفر تبعید شدند و هشت هزار نفر زندانی. در همین زمینه باید به توده‌های محروم و حاشیه‌ای شهرØŒ مهاجران روستایی دهه‌های Û´Û° و ÛµÛ° هم اشاره کرد که در سال Û±Û³ÛµÛ° حدود سه میلیون نفر بودند که به صورت عمله ساختمانی یا در مشاغل کاذب فعالیت داشتند و یا گرفتار آسیب‌های اجتماعی جدی بودند. آمارها برگرفته از کتاب «مقاومت شکننده» اثر جان فوران است.