نگاهی به تاریخچه  پوشش در ایران نشان می دهدØŒ پیشینه ای به درازای تمدن بشریت در این زمینه وجود دارد.  میل به مستور بودن و مصون ماندن در فطرت بشر نهاده شده و پیروان تمامی ادیان معتقد به پوششی کامل تر در مراسم عبادی و مذهبی خود هستند. در سال های اخیرØŒ صنعت مد و لباسØŒ پیشرفت چشمگیری داشته است به طوری که آمارها نشان می دهد مبلغی که مردم برای خرید لباس هزینه می کنندØŒ هر ساله افزایش بیشتری نسبت به سال گذشته پیدا می کند و همین آمارØŒ شرکت های تولید داخلی را بر آن داشته است تا با رویکردی جدید در این حوزه مشغول به فعالیت شوند. در این میان عده ای هم نگرانی عدم  رقابت لباس های اسلامی- ایرانی با مد روز دنیا را دارند و روند رو به رشد فروش لباس های خارجی را دلیل این موضوع می دانند. این هم  بهانه ای شده است تا طراحی هایی با سبک دیگران وارد بازار البسه  شود و نوع طراحی ها نشان از دست های پشت  پرده ای دارد که تعریفی متفاوت از زیبایی و پوشش ارائه می دهند و الزامات آن را به سمت تلفیقی از پوشش و عریانی هدایت می کنند.  این نگرانی وقتی بیشتر بروز می کند که امکان تهیه لباس مناسب در بازار جامعه اسلامی برای زنان و دختران مذهبی  بسیار کاسته می شود و مانتوهایی بدون دکمه و بازØŒ همراه آستین هایی تا آرنجØŒ رگال  فروشگاه ها را به خود اختصاص می دهند. با نگاهی میدانی در فضای فروشگاه هاØŒ تنوع و تفاوت محسوس در نوع طراحی ها را می توان به وضوح مشاهده کرد. ولی در این زمینه با سوالاتی از این قبیل مواجه هستیم : بازار جامعه اسلامی تا چه اندازه پوشش های اسلامی را ترویج می کند و چه موانع و چالش هایی در این زمینه وجود داردØŸ

الف: مطابقت عرضه و تقاضا در اثر تغییر ذائقه و سلیقه  یکی از موانع موجود در این زمینه را بایدØŒ  کمرنگ شدن اهمیت حجاب و پوشش اسلامی دانست. این مساله ابعاد مختلفی دارد که یک بعد آن مسئله فرهنگ و آموزش و درونی سازی در این زمینه استØŒ و بعد دیگر فضای جامعه است که باید با فرهنگ آن جامعه تناسب داشته باشد. پیش رفتن به سمت سبک زندگی غربی در زمینه های متفاوت از جمله مد و پوششØŒ عرضه و تقاضا را تحت امر خود قرار می دهد و افراد آن جامعه پوششی را برمی گزینند که با فرهنگ پذیرفته شده مطابقت داشته باشد.  با وجود شبکه های متعدد فارسی زبان ماهواره و فعالان عرصه فضای مجازی در زمینه مد و پوشش غربیØŒ سلیقه  افراد به سمت عریانی تدریجی کشانده می شود و در نتیجه ترویج پوشش اسلامی در این جامعه آرام و خزنده کمرنگ می گردد. 

 ب: عدم سرمایه گذاری کافی تولید کنندگان داخلی در طراحی مدل های اسلامی یکی از وظایف تولید کنندگان داخلی این است که در طراحی مدل ها سرمایه گذاری کنندØŒ تا بدین ترتیب ارزش افزوده محصولات بالا برود و مدل لباس ها نیز مطابق هویت اسلامی طراحی شودØŒ ولی در این زمینه هم با کاستی هایی مواجه هستیم. ج: عدم نظارت و کنترل دقیق واردات کالاهای خارجی به دلیل عدم کنترل واردات کالاØŒ مدل هایی وارد بازار عرضه می شوند که با ارزش های اسلامی فاصله دارند و این موضوع هم دلیلی می شود تا بعضی از تولیدکنندگان داخلی علاوه بر اینکه مدل هایی را تولید کنند که با هویت ایرانی همگونی نداردØŒ کالاهای تولیدی خود را با برچسب و مارک خارجی روانه بازار کنند.  آیا لباس هایی با پوشش مناسبØŒ به گستردگی لباس هایی که با شرایط حیا و عفاف منافات داردØŒ یافت می شودØŸ بررسی ابعاد مختلف عفاف و گستره آن در شئونات فردی و اجتماعی دامنه وسیعی را در بر می گیرد که عفاف در اندیشهØŒ  نگاهØŒ  معاشرت و پوشش را شامل می شود. ترویج عفاف در قالب پوشش نیز مستلزم ارائه طرح ها و برنامه های کاربردی و هدفمند است. هدفمند نبودن طراحی لباس و مطابقت نداشتن با حیا و عفافØŒ اختلاف قیمت های فراوان مدل های اسلامی و غیر اسلامیØŒ دلیل روشنی است بر اینکه در این حوزه قصور وجود دارد و بازار عرضه پاسخگوی قشر مذهبی جامعه نیست. 

وعده هایی که برای جلوگیری از ورود فرهنگ غربی در این زمینه داده شدهØŒ چقدر جامه عمل پوشیده استØŸ بر اساس ماده یک قانون ساماندهی  مد و لباسØŒ به منظور حفظ و تقویت فرهنگ و هویت ایرانی-اسلامیØŒ ارج نهادنØŒ تبیینØŒ ترویج و تثبیت الگوهای بومی و ملیØŒ هدایت بازار تولید و عرضه البسه و پوشاک بر اساس طرح ها و الگوهای داخلی و نیز در جهت ترغیب مردم به پرهیز از انتخاب و پرهیز ازمصرف الگوهای بیگانه و غیر مانوس با فرهنگ و هویت ایرانی بر عهده وزارت فرهنگ و ارشاد گذاشته شدØŒ اما به لحاظ اجرا و محتوا با چالش هایی رو به رو شد. این قانون که نیاز به بازنگری داشتØŒ همچنان در لا به لای اوراق باقی ماند و در صحنه عملی به اجرا نرسید.  غفلت مسئولین مشکلات زیادی را در زمینه مد ولباس ایجاد کرده است.  فعالیت بی دغدغه برندهای ایرانی که طراحان آنها ساکن امریکا هستندØŒ همچون برندهای "نیمانی" که خطوط نستعلیق را بر البسه نقشینه کرده و توسط (نیما بهنود) پسر مسعود بهنودØŒ مدیریت می شود و برند "پوش" که معروف است به طراحی های غیر متعارف و آغازگر سبک مدرن پوشش جوانان و طراح سبک مد خیابانی استØŒ توسط فرناز عبدلی که خود از افرادی است که تلاش های زیادی برای آزادی های مدنی داشته استØŒ به راحتی در حال عرضه  مدل های خود است.  همین طور ورود انبوه البسه از کشورهای اروپایی و امریکاییØŒ  نشان می دهد کنترل لازم در این زمینه صورت نمی گیرد. لباس های تنگØŒ تن نما و تحریک کننده از جمله طراحی هایی هستند که در سایه فرهنگ غربی جزئی از پوشش محسوب و عنوان "مد" به خود گرفته اند.

سخن آخر: با توجه به گزارش حاضرØŒ معلوم است مسئله پوشش در کشور نیاز به بررسی عمیق و کارشناسانه دارد و تصمیم گیری های مقطعی کارساز نیست. در عین حال  می طلبد که اصلاحاتی در قانون ساماندهی مد و لباس صورت پذیرفته و  توجه به زیرساخت های اقتصادیØŒ حمایت و ارائه تسهیلات به طراحان مدل های اسلامی و تمرکز نظارت بر واحدهای تولیدی عمده به جای واحدهای صنفی و خرده فروشی ها در درجه اهمیت قرار گیرند.

فارس