نودیها:دهم ربیع الثانیØŒ سالروز وفات شخصیتی از دودمان ولایت و امامت را به سوگ می نشینیم که به نصÙ‘ روایات اهل بیت(ع) دارای مقام شفاعت در روز قیامت و وعده تضمین بهشت بر زائر بامعرفت حرمش داده شده است. همان بانویی که قلب‌های آکنده از مهر و عشق به خاندان رسالت او را دخترØŒ خواهر و عمه امام خطاب کرده و میعاد حضور در حرمش را لحظه‌شماری می‌کنند. لذا تبیین چگونگی رسیدن به چنین مقامات عالیه‌ای آنهم برای یک بانو ضرورت می یابد. شرط ورود به بهشت برای زائر حضرت معصومه(س) معرفت به حق ایشان است آیت الله جوادی آملی در سخنان خود بدین بحث اشاره  داشته و وجود روح ملکوتی برای انسان با منزلت را مطرح و می گوید: منزلت برای انسان از آن جهت که یک روح ملکوتی دارد و آن روح ملکوتیØŒ نه زن است نه مرد قابل تحصیل استØ› چون بدن انسان یا به صورت زن یا به صورت مرد ساخته شده استØ› وگرنه جان و روح انسان که امر ملکوتی است مثل فرشته‌هاØŒ نه مردند و نه زن. روح نه مذکر است نه مؤنÙ‘ثØ› چون بدن نیستØŒ جسم نیستØŒ ماده نیستØ› لذا کمالها و معارف را هم زنها می‌توانند فراهم بکنند هم مردها. وی در معرفی عظمت مقام  بانوی کرامت حضرت معصومه(س) نیز بیان داشته است: از آنجا که حضرت فاطمه معصومه (س) که از دودمان نبوت و ولایت است به جایی می‌رسد که امام هشتم و امام نهم(سلام الله علیهما) دربارهÙ´ زیارت او توصیه و سفارش و دستور و برنامه دارند. وجود مبارک امام هشتم علی‌بن‌موسی‌الرضا (سلام الله علیهما) رسیده است کهØŒ خواهر ما فاطمهÙ´ معصومه در قم مدفون است و هر کس این بانو را زیارت کند بهشت برای او استØŒ و از وجود مبارک امام نهم امام محمد تقی(سلام الله علیه) روایت شده است که عمÙ‘هÙ´ من فاطمهÙ´ معصومه(س) در قم مدفون است و هر کس آن حضرت را زیارت کند بهشت برای او است. صاحب تفسیر تسنیم سرÙ‘پاداش بهشت برای زائر کریمÛ€ اهل بیت(س) را ولایت مداری این بانو برشمرده و می گوید: اعمالی که باعث ورود در بهشت است یکسان نیستØ› بعضی از عملهای خیر باعث می‌شود انسان به بهشت راه پیدا کند و بعضی از اعمال خیر سبب می‌شود که بهشت در اختیار اوقرار بگیردØŒ نه او در اختیار بهشتØŒ لذا سرÙ‘ اینکه وجود مبارک امام هشتم و امام نهم(سلام الله علیهما) فرمودندØŒ هر کس کریمهÙ´ اهل‌بیت فاطمهÙ´ معصومه (سلام الله علیها) را زیارت کند بهشت برای او استØŒ بدین خاطر است که او اهل ولایت استØŒ اگر کسی پیوند ولایی با دودمان عصمت و طهارت داشته باشدØŒ می‌کوشد که رایحهÙ´ ولایت و طعم ولایت در هستی او پدید آید و خود جزØ¡ اولیای الهی بشودØŒ اگر کسی جزØ¡ اولیای خدا و «ولیّ‌الله» شدØŒ در آن صورت بهشت مشتاق او است. وی با استناد به روایات معصومین(ع)ØŒ شرط ورود به بهشت برای زائر آن حضرت را معرفت به حق ایشان دانسته و اظهار داشته است: از وجود مبارک امام رضا(سلام الله علیه) روایتی به ما رسیده است که فرمود: اگر کسی خواهرم کریمه اهل‌بیت فاطمهÙ´ معصومه را «عارفاÙ‹ بحقÙ‘ها» زیارت کند بهشت برای او ثابت استØŒ معلوم می‌شود کریمهÙ´ اهل‌بیت فاطمهÙ´ معصومه(س) حقÙ‘ی دارد که بعضی از زائران به حقÙ‘ش عارف هستند و برخی عارف نیستند و آن حضرت را تنها به عنوان خواهر امام و دختر امام و عمه امام می‌شناسند و زیارت می‌کنند که اینها بخشی از فضیلت و ثواب را دریافت می دارندØŒ اما به ثواب کامل راه نمی یابند. لیکن برخی دیگر از زائرین آن حضرت حقÙ‘ این کریمه را می‌شناسند که امام هشتم فرمود هر کس خواهرم را «عارفاÙ‹ بحقÙ‘ها» زیارت کند بهشت برای او است. تکریم حضرت معصومهØŒ تکریم ولایت مداری و تکریم شهادت در راه خداست آیت الله سیداحمد خاتمیØŒ امام جمعه موقت تهران  در مورد حضرت معصومه(س) و خیرات و برکات  ایشان برای ایرانیان گفت: حضرت معصومه(س) خواهر پدری و مادری امام رضا(ع) است و در مورد شخصیت و الگوی این بانوی کرامتØŒ چند مطلب از مسلمات است. یکی اینکه امام رضا(ع) که امام معصوم هستند به شدت به این خواهر علاقه مند است. امام کاظم(ع) حدود Û³Ûµ فرزند داشته و هیچکدام از برادران و خواهران به اندازه حضرت معصومه(س) نزد امام رضا(ع) محبوبتر نبوده است. این محبت ریشه خدایی دارد و دلیل آن است که این بانوØŒ بانوی الهی بوده اند. وی افزود: نکته دوم این است که این بانوی کرامت ولایی بوده استØŒ تحقیقاÙ‹ به عشق امام رضا(ع) از مدینه به ایران حرکت کرده حالا یا بعد از شهادت حضرتØŒ یا بنا به روایات مشهور قبل از شهادت حضرت رضا(ع). بنابراین بانویی ولایی بوده اند. نکته سوم آن است که این بانوی کرامت بدون تردید شهیده است و در مسیر ولایت در حال حرکت بوده که به مرو برسد. امام جمعه موقت تهران در ادامه سخنانش تصریح کرد: یک نقل این است که حضرت معصومه(س) در شیراز مسموم می شود و در قم به شهادت می رسد. اگر این نقل هم نباشدØŒ حضرت معصومه مصداق این آیه شریفه «وÙŽمÙŽنÙ’ یُهÙŽاجِرÙ’ فِی سÙŽبِیلِ اللÙŽÙ‘هِ یÙŽجِدÙ’ فِی الْأَرÙ’ضِ مُرÙŽاغÙŽمÙ‹ا کÙŽثِیرÙ‹ا وÙŽسÙŽعÙŽهÙ‹ وÙŽمÙŽنÙ’ یÙŽخÙ’رُجÙ’ مِنÙ’ بÙŽیÙ’تِهِ مُهÙŽاجِرÙ‹ا إِلÙŽی اللÙŽÙ‘هِ وÙŽرÙŽسُولِهِ ثُمÙŽÙ‘ یُدÙ’رِکÙ’هُ الÙ’مÙŽوÙ’تُ فÙŽقÙŽدÙ’ وÙŽقÙŽعÙŽ Ø£ÙŽجÙ’رُهُ عÙŽلÙŽی اللÙŽÙ‘هِ وÙŽکÙŽانÙŽ اللÙŽÙ‘هُ غÙŽفُورÙ‹ا رÙŽحِیمÙ‹ا» است. بر این اساسØŒ تکریم از این بانوی کرامت ادای اجر رسالت است. تکریم ولایت مداری و تکریم شهادت در راه خداست. آیت‌الله خاتمی در مورد اینکه وجود بارگاه مطهر حضرت معصومه(س) در قم منشØ£ چه برکاتی بوده استØŒ اظهار کرد: اکثر امامزاده هایی که در ایران هستندØŒ از نوادگان و فرزندان امام موسی کاظم(ع) هستند. در جای جای این کشور کانون هدایتØŒ معنویتØŒ عشق و توجه به خدا هستند. به ویژه دفن این بانوی کرامت در قم از آغاز تاکنون منشاØ¡ برکات زیادی بوده و انشاØ¡الله تا قیامت خواهد بود. عضو خبرگان رهبری در مورد اینکه چه روایتی از قول ائمه اطهار(ع) درباره حضرت معصومه(س) نقل شده استØŒ بیان کرد: روایات مشهوری از امام جواد(ع) است که هر کس عمه ام را در قم زیارت کندØŒ خداوند بهشت را نصیبش می کند. قم با حضور کریمه اهلبیت (س) به مرکز علمØŒ دانش و نور تبدیل شد آیت الله محسن اراکی نیز در سخنانی با اشاره به اینکه ورود حضرت معصومه(س) به قم یک حادثه نیستØŒ ابراز داشته است: قم با حضور کریمه اهلبیت (س) به مرکز علمØŒ دانش و نور تبدیل شد. دبیرکل مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی تصریح می کند: ورود شیعیان به قم پیش از ورود حضرت معصومه (س) بوده است و بعضی از عشایر شیعه کوفه در نتیجه فشارهای بنی امیه به قم هجرت کرده بودند اما قم به عنوان مرکز علم و دانش بعد از حضور حضرت معصومه (س)ØŒ حیات علمی خود را آغاز کرد. آیت الله اراکی با بیان اینکه پایگاه علمیÙ‘ت قم در طول تاریخ تداوم داشته استØŒ می گوید: حلÙ‘هØŒ دمشقØŒ بصرهØŒ کوفه و ری در برخی دوران‌ها از نظر علمی مطرح شده و در گذر زمان کمرنگ شده‌اند اما قم این ویژگی خود را حفظ کرده است. وی بر این باور است: با پیروزی انقلاب اسلامیØŒ انفجاری علمی و معنوی در قم بوجود آمد که این شهر را به مرکزی علمی در جهان تبدیل کرده است. عضو جامعه مدرسین با بیان اینکه امروز برکات قم سراسر جهان گرفته استØŒ می گوید: در روایات اشاره شده که قم حرم اهلبیت(س) است و اهل قم باید قدردان این جایگاه شایسته باشند. آیت الله اراکی با اشاره به اینکه ورود حضرت معصومه(س) به قم با احیای تمدن اسلامی از سوی ایرانیان و بازگشت اقتدار به جامعه اسلامی ارتباط داردØŒ می گوید: این اقتدار و پیروزی از قم تحقق خواهد یافت. تحلیل هجرت فاطمه معصومه(س) به عنوان مکمل حرکت و هجرت امام رضا(ع)

آیت الله سیدمهدی میرباقری در مورد تحلیل هجرت فاطمه معصومه(س) می گوید: آگاهی نسبت به آثار موضع‏گیری در بعضی اشخاص غیر معصوم هم به نسبت وجود داشته و درجاتی دارد.

وی معتقد است: شخصیت‏هایی مانند زینب کبری (س)و فاطمه معصومه (س)شخصیت‏هایی هستند که بر تØ£ثیر حرکت خود آگاهی داشتندØŒ یعنی اگر آمدن ایشان به قم منشØ£ پیدایش یک محور برای تشیع شده و بعد از آن به کانونی برای حرکت شیعی در عالم و تدریجاÙ‹ به مرکز نشر معارف اهل‏بیت در عالم تبدیل شدهØŒ تصور نشود که همه این پیامدها تصادفی بوده است. وجود ایشان در این شهرØŒ مکمل این واقعیت است که این حرکتی خودآگاهانه و از سر بصیرت بوده است. چنین وقایع عظیمی حول هجرت حضرت معصومه (س)به تبع هجرت امام رضا (ع) به ایرانØŒ اتفاق افتاده است. اینها همه ظرفیت شخصیت حضرت و ظرفیت نفوذ و تصرف و ظرفیت هجرت آن حضرت را نشان می‏دهد کما اینکه هجرت نبی اکرم اسلام از مکه به مدینهØŒ منشØ£ تحولات عظیم تاریخی می‏ شودØŒ هر هجرتی چنین ظرفیتی را نداردØŒ افراد مختلفی ممکن است هجرت کنندØŒ ولی از آن نظر که شخصیت آنهاØŒ شخصیت بالایی نیستØŒ هجرت آنان هیچ‏گاه منشØ£ یک تحولات عظیم نمی ‏شود.

آیت الله میرباقری بر این باور است: فی‏ الجمله می‏ توان گفت که شخصیت ایشان شخصیت تØ£ثیرگذار بر تاریخ است. از نظر شخصیت درونی شخصیتی است که در استغنای دورنی به مقام توحید رسیده است. آرمان وی در استعلای آرمانیØŒ برتری کلمه توحید در تاریخ و تحقق ولایت الهیÙ‘ه و شکل‏گیری جامعه بر محور ولایت اهل‏بیت بوده است و استقامت اجرایی ایشان هم مقاومتی است که ظرفیت شکستن جبهه باطل و پیروزی حق را در افق بالایی داشته است. و شØ£نی از شؤون الهیÙ‘ه را دارا بوده‏ اند. عبارت «شØ£ن من الشØ£ن» که در زیارت آن حضرت آمده است به این معنی است که شØ£نی از آن ولایت مطلقه الهیه که حکومت بر همه هستی و تاریخ داردØŒ در این شخصیت بزرگ بوده است. به نظر می‏رسد اتصال ایشان به امام رضا (ع) چیزی شبیه اتصال حضرت زینب کبری (س)به سیدالشهداست و موضع‏گیری تاریخی آن حضرت همانند موضع‏گیری زینب‏کبری (س)که مکمل موضع‏گیری امام حسین (ع) بوده استØŒ مکمل حرکت و موضع‏گیری امام رضا (ع) می‏باشد.

وی می افزاید: یکی از کارهای حضرتØŒ هجرت ایشان است که به دنبال هجرت امام رضا (ع) و به منظور ادامه حرکت ایشان انجام گرفت و منشØ£ تحولات عظیم تاریخی شده است. لذا بسیاری از مصادر و منابعی که شما برای تحلیل شخصیت فاطمه معصومه (س)نیاز دارید مصادیقی است که نسبت به امام رضا (ع) در تاریخ آمده است و بیانگر نوع حرکت و موضعگیری امام رضا (ع) و شرایط آن زمان است. در آن شرایط بار محوری بر دوش امام رضا (ع) و در درجه دوم و بعد از آن معصومØŒ بار اصلی بر دوش فاطمه معصومه (س)است که‏ با آن حرکت عظیم و هماهنگی‏ هایی که نیازمند یک تحول عظیم است همراه شده ‏اند.

عضو مجلس خبرگان رهبری می گوید: اصولاÙ‹ تحلیل شخصیت اینگونه افراد به تبع تحلیل شخصیت معصوم استØŒ چون تابع معصوم هستند تابع هم موضع می‏گیرند. باید دید معصوم چه موضعی گرفته است زیرا اقتضای بعدی این حرکت در مرحله بعد به عهده شخصیت درجه دوم ولایی است که چگونه موضع بگیرد. امام رضا (ع) هجرت را آغاز کردند و قدم بعد فاطمه معصومه برای تکمیل و تبعیت از همان هدفØŒ از مدینه به ایران و قم هجرت نمودند.

وی معتقد است: تحقیقات میدانی به شما در این زمینه بشدت کمک می ‏کند در اینکه جامعه تشیعØŒ بر محور فاطمه معصومه (س) شکل گرفتهØŒ حوزه عملیه و علما در این سرزمین جمع شده ‏اندØŒ محدثین و روÙ‘ات دوام پیدا کردندØŒ حال اگر چه قبل از هجرت ایشان هم قم ویژگی خاص داشت ولی دوام و بقا و محوریت یافتن آن بر تشیع علوی بعد از هجرت آن حضرت به قم بوده است.