به گزارش سایت نودیها : پیش از اسلام عرب‌ها به سرودن شعر اهمیت بسیار می‌دادند و بر آن بودند که کسی از جنیانØŒ شاعر را همراهی و به او شعر تلقین می‌کند و به همین سببØŒ شاعران را مجنون می‌دانستند. عرب‌ها به این دلیل که با پدیده وحی آشنا نبودندØŒ اعجاز قرآن را درک نمی‌کردند و آن را شعر می‌دانستند و از این رو پیامبر (ص) را شاعر می‌خواندند.

برای رفع چنین توهمیØŒ رسول خدا (ص) از سرودن شعر نهی شده است اما اشعاری به امام شیعه (ع) منسوب است. سروده‌هایی منسوب به علی (ع) بر جای مانده است که سیره نویسان آنها را جمع آوری کرده‌اند.

اشعار منسوب به حضرت فاطمه (س) در کتاب‌هایی مضبوط استØŒ از جمله در بلاغات النساØ¡ØŒ ابن طیفورØ› مسند احمد بن حنبلØŒ صحیح البخاریØ› الامالیØŒ مفیدØ› مناقب آل ابی طالبØŒ ابن شهر آشوبØ› کشف الغمهØŒ اربلیØ› الاحتجاجØŒ طبرسی و بحارالانوار مجلسی و ... .

صالحی شامی دوازده شعر از آن حضرت (ع) نقل کرده که عمدتاÙ‹ در رثای پدر بزرگوارش است. مرعشی نجفی نیز اشعار آن حضرت را در این موضوع گردآورده است. مؤسسه البعثه در لبنانØŒ اشعار منسوب به حضرت فاطمه (س) را در فاطمه الزهرا (س) فی دیوان اشعارالعربی آورده است.

این اثر مشتمل بر اشعاری از شاعران قرن اول تا چهارم هجری درباره فاطمه (س) است. در بخش ابتدایی این کتابØŒ سروده‌های منسوب به حضرت فاطمه (س) مشتمل بر هجده شعر به ترتیب قافیه آمده است. حمید احمدی جلفایی نیز در صحیفه فاطمیهØŒ سروده‌های حضرت را شامل پانزده شعر در فصلی گنجانده است.

درباره اشعار آن حضرت تک نگاری‌هایی نیز نوشته شده است. دو کتاب با عنوان مشترک دیوان فاطمه الزهرا منتشر شده استØŒ یکی تØ£لیف سلمان جبوری و دیگری تØ£لیف محمد عبدالرحیم. وی یازده شعر آن حضرت را آورده و برخی کلمات آن را شرح داده و درباره برخی اشعار اظهار نظر کرده و همچنین به اعتبار سنجی راویان این اشعار پرداخته است.

بخشی از اشعار منسوب به آن حضرتØŒ که در کتاب‌های شیعه و اهل سنت گزارش شدهØŒ به سبب تعدد گزارش‌هاØŒ دارای اتقان است. اشعار منسوب به فاطمه (س) در کتاب‌های شیعه و اهل سنت از نظر تاریخیØŒ متعلق به دو دوره است: پیش از رحلت رسول خدا (ص) و پس از آن. شعرهایی که در دوره حیات رسول خدا (ص) در منابع وجود داردØŒ شامل چهار شعر درباره همسر و فرزندانش است.

فاطمه (س) در دو بیتØŒ خطاب به فرزندش حسبن (ع) فرموده است: «اشبه اباک یا حسن/واخلع عن الحق الرسن// و اعبد الها ذا منن/ ولا توال ذا الاحنØ› حسن جان به پدرت شبیه باش و ریسمان از حق بیرون کن و خدای صاحب نیکی‌ها و نعمت‌ها را بپرست و با کینه توز دوستی نکن Ù€ ابن شهر آشوب»

آن حضرت تک بیتی درباره ویژگی‌های ظاهری فرزندشØŒ حسین (ع) دارد که در منابع شیعی بدین صورت آمده است:‌ «انت شبیه بابی/ لست شبیها بعلیØ› تو به پدرم شباهت داری و شبیه علی نیستی» در برخی دیگر منابع این شعر با اندک تفاوتی درباره امام حسن (ع) آمده است.

در قطعه شعر درباره بخشش و ایثار حضرت فاطمه (س) به مسکین درحالیکه خود روزه دار بود،‌ از عبدالله بن عباس روایت شده است.

اشعار آن حضرت پس از رحلت پیامبر (س) عمدتاÙ‹ در رثای رسول خدا (ص) و بازگو کردن مشکلات و مصیبت‌هایی است که بر حضرت (ع) و اهل بیت وارد شده که جمعاÙ‹ شامل پانزده شعر است.

به نظر می‌رسد نخستین شعر فاطمه (س) که آن را پس از خاکسپاری رسول خدا (ص) سروده و در منابع متعدد شیعه و سنی نقل شدهØŒ شعری است که راوی آن انس بن مالک است. در این دو بیتیØŒ حضرت فاطمه (س) خطاب به پیامبر (ص) می‌گوید: «یا ابتاه من ربه ما ادناه/وا ابتاه جنه الفردوس ماواه/وا ابتاه الی جبرئیل ننعاه/ وابتاه اجاب ربا دعاهØ› ای پدر تو به پروردگارت چه نزدیک شده‌ایØŒ ای کسی که فردوس برین جای توستØŒ پدر جان! ما خبر مرگت را به جبرئیل می دهیمØŒ ای کسی که دعوت پروردگارت را اجابت کرده‌ای ـ‌ابن سعدØŒ دارمیØŒ بخاری».

حضرت درباره ماندگاری یاد و خاطره رسول خدا قطعه شعری دارد که خزاز قمی یک بیت از آن را نقل کرده است: «اذا مات یوما میت قل ذکره/و ذکر ابی مذ مات و الله اکثرØ› هرگاه کسی از دنیا برودØŒ یاد او کم می‌شود اما به خدا قسم از روزی که پدر من در گذشته استØŒ یاد او فزونی یافته است.

شعر معروف دیگری در خطبه حضرت زهرا (س) در مسجد مدینه آمده که خطاب به پیامبر (ص) است: «قد کان بعدک انباØ¡ وهنبثه/ لو کنت شاهدها لم تکثر الخطب/ انا فقدناک فقدالارض وابلها/ و اختل قومک فاشهدهم فقد نکبواØ› پس از تو رویدادها و فتنه‌های پیچیده‌ای رخ داد که اگر تو بودی و می‌دیدی چندان بزرگ نمی‌نمود. ما تو را از دست دادیم به سان زمینی که باران سرشارش را از دست بدهد و امت تو پس از تو از هم گسستندØŒ پس بر آنان شاهد باش که از حق منحرف شدند ـ‌ابن مردویه اصفهانیØŒ مفیدØŒ الامالیØŒ ابن شهر آشوب»

برخی از اشعار منسوب به فاطمه (س) فقط در یک منبع آمده استØŒ از این حیث انتساب این اشعار به فاطمه (س) ضعیف است. از آن جمله،‌ اشعاری است که ابن شهر آشوب آورده است که در منابع پیش از او وجود ندارد.

منبع: فارس از دانشنامه فاطمی