حسین دلیریان: شورای امنیت سازمان ملل متحد پس از نهایی شدن جمع‌بندی مذاکرات هسته‌ایØŒ با تصویب قطعنامه‌ایØŒ برنامه جامع اقدام مشترک وین را تایید کردØŒ تا این برنامه جامع یک قدم به اجرایی شدن نزدیک تر شود. اما قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل در تایید برجام در ضمیمه BØŒ یک بند بسیار مهم قید شده است که توجه به آن مشخص می‌کند که آیا ایران بعد از اجرای توافق و محدودیت‌های خرید و فروش تسلیحاتی و جنگ افزارØŒ می‌تواند این تجهیزات را خریداری کند یا خیرØŸ بند Ûµ ضمیمه B قطعنامه تایید برجام: کلیه دولت‌ها می‌‌توانند در  فعالیت‌های ذیل مشارکت داشته و  اجازه  آنها را  صادر کنندØŒ مشروط به اینکه شورای امنیت از قبل به صورت مورد به مورد تصمیم به تایید آنها گرفته باشد: عرضهØŒ فروش و یا انتقال  مستقیم  یا  غیرمستقیم  هرگونه  تانک  جنگیØŒ خودروهای رزمی زرهی،  سامانه‌های توپخانه‌ای سنگینØŒ هواپیماهای رزمیØŒ بالگردهای  تهاجمیØŒ ناوهای  جنگیØŒ موشک‌ها و یا  سامانه‌های  موشکیØŒ آن گونه که در نظام ثبت سلاح‌ های متعارف ملل متحد تعریف  شده  استØŒ یا تجهیزات مرتبطØŒ شامل  قطعات یدکی به ایرانØŒ یا برای استفاده در داخل ایران و یا در جهت منافع ایرانØŒ از داخل و یا از طریق قلمروهای تحت حاکمیت‌شان و یا  توسط اتباع آنها و یا افراد  تحت حاکمیت آنهاØŒ یا با استفاده از هواپیماها و یا کشتی‌های حامل پرچم‌های آنهاØŒ اعم از اینکه از قلمروشان نشØ£ت گرفته یا خیر و ارائه آموزش فنیØŒ منابع یا خدمات مالیØŒ مشاورهØŒ دیگر خدمات یا کمک‌های مرتبط با تØ£مینØŒ فروشØŒ انتقالØŒ تولیدØŒ نگهداری و یا استفاده از سلاح‌‌ها و تجهیزات مرتبط مشروح در این  بند فرعیØŒ به ایران توسط اتباع این دولت‌ها و یا از داخل یا از طریق قلمروهای تحت حاکمیت شان. این  بند  تا تاریخ Ûµ سال  پس  از  «روز  قبول  توافق برجام» یا تا تاریخی که آژانس گزارشی در تØ£یید نتیجه‌گیری گسترده‌تر ارائه دهدØŒ هرکدام زودتر حادث شودØŒ اعمال خواهد شد (لینک دریافت قطعنامه Û²Û²Û³Û±)   این بند که بعد از بند Û³ ضمیمه BØŒ یکی از مهمترین بندهای مروبط به لغو "تحریم تسلیحاتی" ایران است که به موجب آن تحریم‌های مروبط به خرید و فروش جنگ‌افزارهای مهمی همچون جنگندهØŒ بالگردØŒ موشک و غیره بعد از Ûµ سال لغو خواهند شد که در نگاه اولØŒ با بررسی آنچه که قرار است لغو شودØŒ قطعا به نفع جمهوری اسلامی ایران بوده و موجب گسترش توان دفاعی ایران می‌شود. با این تحریم‌هاØŒ نیروی هوایی ایران می‌تواند در وهله اولØŒ اسکادران‌هایی از جنگنده‌های نوین و روز دنیا را خریداری کرده و نیروی هوایی ارتش را به آنها تجهیز کند. در حوزه بقیه جنگ‌افزارها همØŒ هم‌اکنون نیازهایی در داخل کشور دیده می‌شود که "لغو قطعی" این تحریم‌ها می‌تواند نیازهای داخلی را برطرف و مکمل تولیدات داخلی کشور شود. اما در نگاه عمیق‌تر به ترجمه متن این بند از قطعنامه که همان متن منتشره توسط وزارت امور خارجه استØŒ به راحتی می توان پی برد که لغو این تحریم‌ها مشروط به Û² شرط بسیار مهم است. در وهله اولØŒ بند Ûµ ضمیمه B قطعنامه Û²Û²Û³Û± شورای امنیت سازمان ملل متحدØŒ تاکید کرده که این  بند "تا تاریخ Ûµ سال  پس  از  روز  قبول  توافق برجام" یا "تا تاریخی که آژانس گزارشی در تØ£یید نتیجه‌گیری گسترده‌تر ارائه دهد"ØŒ هرکدام زودتر حادث شودØŒ اعمال خواهد شد. این یعنی یا آژانس باید زودتر Ûµ سال گزارش تاییدیه بدهد یا اینکه ایران صبر کند تا Ûµ سال تمام شود که به طور قطعØŒ آژانس طبق سابقه‌ای که در حوزه بررسی پرونده هسته‌ای ایران داشتهØŒ زودتر از موعد مقرر چنین گزارشی را نخواهد داد. در وهله دومØŒ طبق بند Ûµ ضمیمه B قطعنامهØŒ کلیه دولت‌ها می‌توانند در فعالیت‌های ذکر شد در ذیل بند (عرضه و فروش) مشارکت داشته و  اجازه  آنها را  صادر کنندØŒ "مشروط به اینکه شورای امنیت از قبل به صورت مورد به مورد تصمیم به تایید آنها گرفته باشد" این به معنای آن است که مثلا در حوزه خرید جنگنده در Ûµ سال بعد از روز توافقØŒ اگر جمهوری اسلامی ایران اقدام به خرید یک نوع جنگنده کندØŒ باید آن مورد در شورای امنیت سازمان ملل متحد که Û±Ûµ عضو دارد و از این Û±Ûµ عضوØŒ Ûµ عضو (آمریکاØŒ چینØŒ روسیهØŒ فرانسهØŒ انگلیس) حق وتوی مصوبات شورای امنیت را دارندØŒ بررسی شده و توسط این شورا تایید شود. حال سوال اینجاست که اگر بر فرضØŒ شورای امنیت خرید جنگنده مورد نظر ایران را تایید کرد اما یکی از اعضای این شورا که حق وتو داردØŒ آن مصوبه را وتو کردØŒ سرانجام خرید جنگنده‌ یا جنگ‌افزارهای دیگری که در قطعنامه ذکر شده و تحریم‌هایشان در قالب قطعنامه لغو شده استØŒ چه می‌شودØŸ در وهله سومØŒ فرض بر اینکه شورای امنیت تایید کند که ایران مثلا فلان جنگ افزار را از یک کشور خریداری کندØŒ یک نکته مهم اینجا پیش می‌آید و آن اینکه ایران هیچ یک از تجهیزات نظامی اعم از سلاح و مهمات و جنگ‌افزارهای دیگر را بدون اطلاع کشورهای دیگر (Û±Ûµ عضو شورای امنیت) نمی تواند خریداری کند. این به معنای آن است که ایران با فرض موافقت شورای امنیت برای خرید یک جنگ‌افزارØŒ از تعداد فروخته شدهØŒ نوع فروخته شدهØŒ ماموریت جنگ افزار فروخته شدهØŒ تسلیحات قابل حمل آن جنگ‌افزارØŒ برد جنگ افزارها (اعم از سامانه های موشکیØŒ موشک‌هاØŒ جنگنده ها بالگردها و غیره) و بقیه اطلاعات و قابلیت‌های تسلیحات فروخته شده به ایران حتما مطلع خواهند بود و این یعنی آنها از امکان دفاعی ایران به طور کامل مطلع هستندØŒ حال اینکه در عرف خرید و فروش تسلیحات جهانیØŒ معمولا کشورها با انعقاد "قراردادهای محرمانه" اقدام به خرید سلاحØŒ تجهیزات نظامی و جنگ‌افزار می‌کنند. در صورتی هم که ماجرای خرید جنگ‌افزار پس از گذراندن این دوره وارد فاز عملیاتی شودØŒ تقریبا تمام کشورهای جهان از ماجرا مطلع هستند و امکان هر گونه خرابکاری در فرآیند انتقال و در بدبینانه‌ترین حالتØŒ امکان خرابکاری در اصل خریدهای انجام شده تسلیحاتی و جنگ‌افزاریØŒ به طور قطع وجود دارد. اگر هم شورای امنیت با فروش جنگ افزار مورد نیاز ایران موافقت نکندØŒ باز هم قدرت‌های جهانی از "نیازهای ایران" مطلع می‌شوند و این در دوران حساس جنگ یا صلحØŒ ارتباط مستقیم با نقض امنیت ملی کشور دارد. با توجه به این بندØŒ به نظر می‌رسد که صنایع جنگ‌افزار سازی کشورمان باید بیش از پیش تقویت شده و نباید امید به احتمال خرید اینچنینی جنگ افزارهای اساسی بستØŒ چه اینکه پیش از اینØŒ همین اعضای شورای امنیت بارها در مسیر پیشرفت جمهوری اسلامی ایران در حوزه‌های مختلف تسلیحاتی و هسته‌ایØŒ تحریم‌های سنگینی اعمال کرده‌اند. منبع : تسنیم